Ο κομφορμισμός και η αλαζονεία της γενιάς των εξασφαλισμένων ευρώ

Επειδή σπανίζουν οι πραγματικά καλές στιγμές στην ελληνική τηλεόραση, είναι επιτακτικό να τις επισημαίνουμε. Για την εκπομπή «Κουτί της Πανδώρας» του Κώστα Βαξεβάνη έγραψα ξανά πριν μερικούς μήνες με αφορμή μια έρευνά του για τη δημοσιογραφία. Στην πιο πρόσφατη δουλειά του, που προβλήθηκε στο σταθμό Alpha (15/04/08), είχε ως κεντρικό θέμα τη «Γενιά των 700 Ευρώ». Καθώς στο ντοκιμαντέρ μας για τα blog είχαμε κι εμείς συμπεριλάβει την φωνή των G700, είχα ένα λόγο παραπάνω να παρακολουθήσω την εκπομπή και ευτυχώς δε διαψεύστηκαν καθόλου οι προσδοκίες μου. Ο Βαξεβάνης έδωσε άπλετο χώρο και χρόνο στους επισφαλείς και κακοπληρωμένους νέους, να ακουστούν και να γίνουν οικεία πρόσωπα. Η μαρτυρία τους, ζωντανή απόδειξη σοβαρών νέων ανθρώπων που υποφέρουν σε μια Ελλάδα που τους πνίγει, που τους τσακίζει, λαμβάνει σήμερα υπολογίσημες διαστάσεις, μέσω του ιστολογίου που έφτιαξε μια ομάδα δραστήριων κι ανήσυχων ανθρώπων.

Έχω ξαναγράψει ότι το εγχείρημα των G700 είναι ένα απ’ τα πιο ελπιδοφόρα, κι ίσως το πλέον πολύτιμο παράδειγμα συλλογικής διαδικτυακής (και πιο συγκεκριμένα ιστολογικής) δράσης μέχρι τώρα. Μέσα σ’ ένα χρόνο, οι νέοι αυτοί έχουν κατορθώσει να φέρουν το θέμα της γενιάς των 700 Ευρώ στη δημόσια ατζέντα διαλόγου, μ’ έναν τρόπο συνεπή και πρωτόγνωρο. Στην κατάθεσή τους δεν υπάρχει πολιτικό πρόγραμμα, ούτε κομματική γραμμή, γεγονός που φέρνει σε αμηχανία τα κόμματα. Για τον ίδιο λόγο τα παραδοσιακά Μέσα τους έχουν επιφυλάξει μια επιλεκτικά προνομιακή μεταχείρηση, αλλά το σημαντικό δεν είναι εκεί. Το σημαντικό είναι η ίδια η δυναμική των νέων άνθρωπων που απορρίπτει τις υπάρχουσες δομές, κι επιχειρεί –έστω πρόχειρα- τη διατύπωση ενός τεράστιου προβλήματος.

Στην εκπομπή όλα παρουσιάστηκαν εύγλωττα: η αμηχανία των νέων ανθρώπων μπροστά στο φακό, αλλά και η διαύγεια του λόγου και των επιχειρημάτων τους, η ανησυχία ώριμων επιστημόνων που συμμερίζονται το πρόβλημα σε όλες τις διαστάσεις του, ο ύπνος των πολιτικών, η συναισθηματική νοημοσύνη του κ. Ανδρουλάκη που βρήκε ευκαιρία να επιτεθεί στη γενιά των «μαμάκηδων» και των «κλαψιάρηδων» εκπροσώπων της γενιάς των 700 Ευρώ. Η εκπομπή είχε κάποιες ατέλειες που οφείλονται πιθανότατα στους χρόνους παραγωγής της, αλλά ήταν ενδεικτική των όσων συμβαίνουν στην αγορά εργασίας σε σχέση με τους νέους. Η μονοσήμαντα ψυχολογική ερμηνεία του φαινομένου, ήταν μάλλον ατυχής από κάποιους ομιλητές, αφού εδώ έχουμε να κάνουμε μ’ ένα πολύσημο γεγονός που εμπλέκει ολόκληρη την κοινωνία. Δε μπορείς να κατηγορείς απλά ως κομφορμιστή ή βολεμένο ή παραιτημένο έναν άνθρωπο, όταν οι λύσεις που του προσφέρεις είναι ουσιαστικά ανύπαρκτες κι όταν παράλληλα εσύ με τη στάση σου αποθεώνεις την κερδοσκοπία, τη διαφθορά, την αδιαφάνεια, το νεποτισμό, την ανισότητα κ.λπ.

Κομφορμιστές σήμερα δεν είναι οι νέοι που ζουν με το χαρτζιλίκι των γονιών τους, ζώντας στο παιδικό τους δωμάτιο, δεν είναι η G700, δεν είναι οι «ανασφάλιστοι», τα «μπλοκάκια», κομφορμιστές είναι όσοι με την κυνική στάση τους, καταδικάζουν μια ολόκληρη γενιά στο μαρασμό και την παραίτηση. Κομφορμιστές είναι οι πατεράδες και οι μαμάδες της γενιάς των 700 Ευρώ, κομφορμιστές είναι οι σημερινοί μεσήλικες, η γενιά των εξασφαλισμένων Ευρώ, η γενιά που «έχτισε» την Ελλάδα του ’80 και του ’90. Η γενιά που στρογγυλοκάθεται σε θέσεις και καρέκλες και αρνείται να δώσει ευκαιρίες σε νεότερους, η γενιά που φέρεται με τη μεγαλύτερη δυνατή αλαζονεία.

Η γενιά των 700 Ευρώ είναι το σύμπτωμα μιας ευρύτερης πολιτικοοικονομικής διάταξης των σχέσεων στην Ευρώπη και ειδικότερα εδώ στο Νότο. Το ελληνικό παράδειγμα είναι μακράν το πιο σοβαρό, καθώς η οικογένεια αναλαμβάνει το ρόλο όλων των θεσμών που έχουν αποδυναμωθεί σταδιακά, προς όφελος όσων απλά κερδοσκοπούν. Με μηδενική συνδικαλιστική εκπροσώπηση, με στρεβλή αντιπροσώπευση στη βουλή, και με όλη την οικονομία της αγοράς στραμμένη επάνω της ως κατεξοχήν καταναλώτριας γενιάς, η G700 δεν έχει παρά να συνεχίσει να διαμαρτύρεται. Το βλέμμα και οι ερμηνείες όσων τη σχολιάζουν περιέχει μια βία που πρέπει να αποκρούεται. Όταν ένας βουλευτής της γενιάς των εξασφαλισμένων ευρώ μιλά σαν να μην έχει καμία ευθύνη και καμία εξουσία για όσα συμβαίνουν, και την ίδια στιγμή ένας νέος μιλά με όλη τη συναίσθηση της ευθύνης και διάθεση παρέμβασης στη ροή των γεγονότων συνειδητοποιούμε ότι τα πράγματα κινούνται ακόμα με τη δύναμη της αδράνειας.

Φαίνεται ότι πλησιάζει η ώρα των καινούργιων παικτών. Η G700 είναι ένα αισιόδοξο σήμα, ότι κάποιοι δε συναινούν στην περιρρέουσα παρακμή κι είναι έτοιμοι να συζητήσουν προβλήματα και λύσεις. Το «προσωπικό» στοίχημα των G700 είναι το αν θα μείνουν ανεξάρτητοι, και πιο συγρκεκριμένα, αν θα μετασχηματιστούν σε δύναμη προτάσεων. Το συλλογικό τους στοίχημα ταυτίζεται με τη γενιά τους συνολικά. Τί αλλαγές, τί καινοτομίες, τί ελπίδα θα κομίσει αυτή η καταπιεσμένη γενιά των σημερινών ακηδεμόνευτων τριαντάρηδων; Και τέλος, πώς θα αποκρούσει την αλαζονεία και τον κομφορμισμό της γενιάς των εξασφαλισμένων ευρώ;

8 Comments

  1. Σωστός!

    και το πιο σημαντικό είναι το τελευταίο:
    «Τί αλλαγές, τί καινοτομίες, τί ελπίδα θα κομίσει αυτή η καταπιεσμένη γενιά των σημερινών ακηδεμόνευτων τριαντάρηδων;»
    Δεν αρκεί μόνο η εύστοχη κριτική και διαμαρτυρία αλλά χρειάζεται και στάση ζωής πολιτική. Δεν είμαστε άμοιροι ευθυνών ιδίως σε ότι αφορά την καταναλωτική μανία και την ιδεολογία του γκάντζετ που χαρακτηρίζει πολλούς από εμάς.

  2. Με άλλα λόγια Νίκο λες ότι χρειάζεται κι ένα είδος εναλλακτικού, τρόπον τινά, λάιφσταιλ. Πόσο φορτισμένη είναι όμως αυτή η λέξη! Θεωρώ ότι δεν πρέπει να εξαντλούμε την αυστηρότητά μας στο πόσο συνεπείς είμαστε, γιατί οι αντιφάσεις είναι εγγενείς και σύμφυτες με τη ζωή. Το ζήτημα είναι να συνδιαμορφώνουμε τις συνθήκες, να συζητάμε, να κάνουμε διορθωτικές κινήσεις, και να μη στήνουμε δικαστήρια. Σ’ αυτό τον κόσμο που φετιχοποιεί διαρκώς τα εμπορεύματα και τις ιδέες, είναι αναπόδραστο να είμαστε καθένας με τον τρόπο του, φετιχιστές. Να ένα αίτημα λοιπόν: να αποφετιχοποιήσουμε τον κόσμο και τους εαυτούς μας!

  3. Αγαπητέ κ. Ανδριωτάκη,

    είμαι αναγνώστης του blog σας και παρακολουθώ με πολύ προσοχή τις απόψεις σας. Αφήνω το σημερινό σχόλιο με αφορμή το γεγονός ότι οι τελευταίες δύο αναρτήσεις μας περιστρέφονται γύρω από το ίδιο θέμα. Οι θέση που εκφράζεται νομίζω ότι απηχεί με σχετική ακρίβεια τη σύγχρονη πραγματικότητα. Αν έχετε χρόνο διαβάστε και τη δική μου ανάρτηση και πείτε μου τη γνώμη σας.

    Σας ευχαριστώ

  4. Θα συμφωνησω μαζι σου Μανωλη μου.
    Αν και το προβλημα ειναι πολυσυνθετο και δομικο κατα κυριο λογο.
    Αν δεν αλλαξουν οι δομες και οι κατευθυνσεις του πολιτικοοικονομικου οικοδομηματος, οσο και ν’άνεβουν οι μισθοι θα εχουμε προβλημα.
    (και εδω καλειται η γενια μας να συμβαλλει,στην αλλαγη αυτου ακριβως του σκηνικου.πριμοδοτωντας νεους παικτες και νεες τακτικες επιλυσης των προβληματων. πραγμα που δεν το εκανε στις προσφατες εκλογες..)
    Οσο για την αποφετιχιποιηση, λιγο δυσκολο,αλλα οχι ακατορθωτο:-)

  5. Συμφωνώ γι αυτά που γράφετε για την εκπομπή. Σε ό,τι αφορά την άποψη Ανδρουλάκη, νομίζω πως έχει κάποιο δίκιο. Αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα διαμορφώνεται μια επικίνδυνη κατάσταση. Η βάση της είναι ο παροπλισμός αυτών τω ανθρώπων, η αποξένωσή τους, αλλά παράγει και άλλα επικίνδυνα φαινόμενα. Ο μαμακισμός είναι αποτέλεσμα αλλά υπαρκτό. Δεν φταίνε αυτά τα παιδιά, αν και πιστεύω πως οι άνθρωποι αυτοί μπορούν και πρέπει να κάνουν κάποια στιγμή την επιλογή τους.Δεν φταίει πάντα «το κοινωνικό πλαίσιο που αντικειμενικοποιεί» τις αυθαιρεσίες μας. Καθημερινά ακούω μανάδες να λένε «το παιδί μου θέλω να είναι καλά». Και εννοούν να μην σκοτίζεται, να μην προσπαθεί. Ταυτίζουμε κάθε μέρα τις δυσκολίες, την λύπη, τις αναποδιές, όλα αυτά τα πραγματικά και ανθρώπινα, με το αφύσικο. Μεγαλώνουμε παιδιά σε γυάλες. Απ έξω ο σκληρός κόσμος και από μέσα ειδικό περιβάλλον της καλής χαράς.
    Αν δεν δούμε πως δίπλα στην οικονομικοκοινωνική κατάσταση που είναι η αιτία, υπάρχουν επιλογές, δικές μας, οικογενειακές που κάνουν χειρότερα τα πράγματα , τοτε θα καταλήξουμε στο παλαιοαριστερό δόγμα πως «για όλα απλώς φταίει ο καπιταλισμος»

  6. @homo Το μπλογκ σας είναι πολύ ενδιαφέρον. Συνεχίστε!

    @Lolita Συμφωνούμε.

    @αλλος Η οικογένεια στην Ελλάδα έχει αναλάβει, όπως έγραψα, όλους τους ρόλους. Οι πολιτικοί και οι επιχειρηματίες αποποιούνται τις ευθύνες τους και τις μεταβιβάζουν κατάλληλα στις οικογένειες, στο μόνο θεσμό που προστατεύει πραγματικά τον πολίτη απ’ τις άγριες και απάνθρωπες συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί. Βέβαια οι ευθύνες μοιράζονται διότι η οικογένεια είναι αυτή που τελικά με το δικό της κομφορμισμό στηρίζει το παρόν καθεστώς. Η τελευταία σας πρόταση με βρίσκει σύμφωνο.

  7. όταν συζητιέται το θέμα της γενιάς των 700 πολλοί μπερδεύουν τους χλιδάνεργους με τους g700. Είναι δύο διαφορετικές κατηγορίες της ίδιας ηλικιακής ομάδας, δύο διαφορετικά φαινόμενα τα οποία δεν πρέπει να τα μπερδεύουμε. Σεναριακοσκηνοθετικά, αυτή ήταν και η πιο σημαντική ατέλεια της εκπομπής με αποτέλεσμα να μην είναι εμφανής η διάκριση και να τον πάρει η μπάλα και τον Ανδρουλάκη, ο οποίος ούτως ή άλλως υπερθεμάτισε στους μαμάκηδες ενώ θα μπορούσε να μιλήσει πιο θετικά για την ατομική ευθύνη που έχει ο καθένας από εμάς. Αυτά. Γράψαμε κι ένα ποστ με τίτλο G700 vs Χλιδάνεργοι με αφορμή ακριβώς αυτό το σύνηθες μπέρδεμα

Σχολιο

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s