Εδώ και 5 χρόνια σχολιάζουμε φήμες, δηλώσεις, διαρροές για τον περίφημο “μπλογκονόμο”. Όπως λέει ο E-lawyer κι ο λαός “ήμουν νιός και γέρασα”. Η πολιτική ηγεσία, και οι κυβερνήσεις των τελευταίων ετών φέρονται να επεξεργάζονται νόμους σχετικά με τη δημοσίευση στα μπλογκ, και κάθε τόσο, με δυσάρεστες πάντα αφορμές εξαγγέλουν ρυθμίσεις, χωρίς ποτέ να προχωρούν στην υλοποίηση κάποιας συγκεκριμένης πρότασης. Οι αντιδράσεις απ’ την πλευρά των χρηστών ποικίλουν, αλλά η πιο συχνή είναι βέβαια αρνητική. Οποιαδήποτε παρέμβαση εκλαμβάνεται απ’ την πλευρά τους ως απειλή για την ελευθερία του λόγου. Ωστόσο, γύρω απ’ το πνεύμα αυτής της ρύθμισης-φάντασμα υπάρχουν πολλές παρερμηνείες και παρεξηγήσεις. Κατ’ αρχήν το διακύβευμα του όποιου μελλοντικού νόμου είναι η άρση του απορρήτου ακόμα και σε περιπτώσεις συκοφαντικής δυσφήμισης. Με το ισχύον καθεστώς άρση του απορρήτου γίνεται σε περιπτώσεις εκβίασης. Μέχρι αυτή τη στιγμή κανείς δεν έχει διατυπώσει σοβαρά κάποια πρόταση περί “κατάργησης της ανωνυμίας των μπλογκ”, όπως λένε μερικοί. Αν κάποιος ανώνυμος blogger δεν τελεί αδίκημα, αν δεν συκοφαντεί, αν δεν εκβιάζει, αν δεν μεταδίδει ψευδείς ειδήσεις, μπορεί φυσικά να διατηρεί την ανωνυμία του. (περισσότερα…)

Κωδικοποιημένα στη χθεσινή εκδήλωση είπα ότι:

1. είμαστε μπροστά σε μια μεγάλη ευκαιρία να επανεφεύρουμε και να επαναθεμελιώσουμε τη δημοσιογραφία
2. αντιμετωπίζουμε μεγάλες αλλαγές στην κατανομή της ισχύος, στις εργασιακές σχέσεις, στα οικονομικά μοντέλα, στις νοοτροπίες, παντού.
3. τα blog,τα social media, το Διαδίκτυο συνιστούν μια μορφολογική επανάσταση των Μέσων, κι όσο μπορούν να μετατραπούν σε «συνέχεια με άλλα μέσα» άλλο τόσο μπορούν να σημάνουν μια αλλαγή παραδείγματος.
4. η αναξιοπιστία των παραδοσιακών Μέσων συνίσταται στο ότι από ελεγκτές έχουν γίνει στηρίγματα των εξουσιών κι ότι η κρίση τους είναι αξιακή.
5. όλο το θέμα κατά τη γνώμη μου εδράζεται στις αξίες και τις αρχές που θα φέρει ο νέος κόσμος στο Διαδίκτυο.
6. ακόμα δεν έχουμε εμπεδώσει τη δυναμική των Νέων Μέσων, ούτε έχουμε δει πραγματικά σοβαρά δείγματα συμμετοχικής δημοριογραφίας.
7. η απάντηση στο πρόβλημα είναι οι πολλές ανταγωνιστικές, αλλά και συνεργαζόμενες μεταξύ τους, ιδιοκτησίες Μέσων Ενημέρωσης.
8. το αναξιόπιστο Διαδίκτυο συμφέρει τους ελάχιστους ιδιοκτήτες μεγάλων και παραδοσιακών ειδησεογραφικών βιομηχανιών.
9. οι δυνατότητες που μας δίνει το Διαδίκτυο είναι πραγματικά πάρα πολλές.
10. υπάρχουν κίνδυνοι απ’ τον τεχνολογικό ντετερμινισμό, την τεχνοφοβία και τη θεοποίηση του Διαδικτύου.
11. μια πιο τεχνο-κριτική υιοθέτηση των Μέσων δε μπορεί να βλάψει κανέναν.
12. πρέπει να δράσουμε ενάντια στο ψηφιακό και μιντιακό αναλφαβητισμό μας.
13. όλοι, blogger χρήστες των social media, παραδοσιακά Μέσα, βρισκόμαστε μπροστά σ’ ένα σταυροδρόμι.
14. έχουμε την ευκαιρία να ιεραρχήσουμε διαφορετικά τις αξίες και τις αρχές μας,
15. ότι κεντρικής σημασίας είναι το θέμα της βιωσιμότητας των Μέσων, γιατί η δημοσιογραφία χρειάζεται χρήματα.
16. χρειαζόμαστε εφαρμόσιμα πλαίσια αξιών, δεοντολογίας και ηθικής.
17. δεν είναι ουτοπικό, αλλά τα Μέσα μπορούν να γίνουν μέρος της λύσης.
18. μπορούμε να συνεργαστούμε σ’ αυτή την κατευθυνση του νέου τοπίου των πολλών Μέσων.
19. ήδη υπάρχουν παραδείγματα συνεργασιών κι εναλλακτικών τρόπων βιωσιμότητας.
20. είναι καλός καιρός για παραδείγματα και πειραματισμούς.

Επιτρέψτε μου, επειδή την παρακολουθώ πολύ στενά, να πω ότι η ακαδημαϊκή συζήτηση που γίνεται στην Ελλάδα γύρω απ’ τα Μέσα, πάσχει από μια εσωστρέφεια κι έναν επαρχιωτισμό, φαινόμενα που πρέπει κατά τη γνώμη μου να ξεπεραστούν επειγόντως, αν θέλουμε να αναβαθμίσουμε τόσο την ακαδημαϊκή έρευνα σ’ αυτόν τον τομέα όσο και τα ίδια τα Μέσα μας. Στην κατεύθυνση μιας πιο πρωτότυπης και σίγουρα επίκαιρης μελέτης των Μέσων κινείται η Λήδα Τσενέ στη διδακτορική της διατριβή. Παρότι μου είναι λίγο βαρετό να διαβάζω ένα διδακτορικό, βιάβασα το δικό της με πολύ ενδιαφέρον και προσήλωση. Πραγματικά, όσοι ενδιαφέρονται για το νέο τοπίο των Media για τις ευκαιρίες και τα προβλήματα που ανακύπτουν στη σύγχρονη εποχή, καλό θα ήταν να διαβάσουν το βιβλίο Τα Μέσα που (δεν) μας αξίζουν, Από την κρίση των Μέσων στην Ευθύνη 2.0, της Λήδας Τσενέ. (περισσότερα…)

Πόσο θεμιτά είναι τα δώρα-δολώματα για παιδιά στα fast food;

Όσοι έχουν παιδιά θα το γνωρίζουν καλά. Στα γνωστά fast food συνηθίζεται μια πρακτική του μάρκετινγκ που στοχεύει αποκλειστικά στα παιδιά. Μαζί με κάθε παιδικό γεύμα, δωρίζεται κι ένα παιχνίδι. Το δωράκι αυτό δηλαδή γίνεται ένα είδος δολώματος για να αγοραστεί το γεύμα. Τα παιδιά το ζητούν κι άρα το μάρκετινγκ του fast food επιτυγχάνει. Δε γνωρίζω αν αυτή η πρακτική είναι νόμιμη –κάποιος νομικός θα μπορούσε να με διαφωτίσει. Ακόμα και νόμιμη να είναι όμως, ποιός θα μπορούσε να πει ότι είναι και υπεύθυνη ή πολύ περισσότερο, ηθική; Πόσο δεοντολογικό είναι να ψαρεύεις ανήλικους πελάτες τάζοντάς τους δωράκια; Νομίζω ότι θα μπορούσαμε να πούμε πολλά για αθέμιτες, ανήθικες, κι αντιδεοντολιγικές πρακτικές μάρκετινγκ και θα είμασταν σχετικά ψύχραιμοι αν δε μιλούσαμε για παιδιά. Αφορμή για αυτές τις σκέψεις ήταν η μήνυση που κατέθεσε μια μητέρα στα McDonald’s για τα Happy Meals, τα παιδικά τους γεύματα που συνοδεύονται από δώρο-παιχνίδι. (περισσότερα…)

Με αφορμή τη χθεσινή γενική απεργία, που ήταν και απεργία των δημοσιογράφων, αναδείχθηκε ξανά το θέμα της ειδησεογραφικής κάλυψης απ’ το Διαδίκτυο. Δε θέλω να αναφερθώ στην ΕΣΗΕΑ, καθώς ούτε είμαι κι ούτε επιθυμώ να γίνω μέλος της, αφού με βάση τη λειτουργία, το καταστατικό και τη φιλοσοφία της, με αποκλείει αυτόματα. Επιπλέον τη θεωρώ, όπως εχω πει πολλές φορές, μέρος του προβλήματος. Γι’ αυτό θα επικεντρωθώ στα social media, σ’ έναν χώρο που κινούμαι και θεωρώ ελπιδοφόρο, και ειδικότερα σε κάτι που παρατηρώ ολοένα και πιο συχνά. Όπως έγραφα και προχθές, υπάρχει αυτό το φαινόμενο της χιονοστοιβάδας, το οποίο μεταδίδει σε ταχύτατο ρυθμό αδιασταύρωτες πληροφορίες που δημιουργούν κλίμα. Χθες π.χ. στο Twitter κάποιος έγραψε ότι ακούστηκαν πυροβολισμοί… και κάποιοι έσπευσαν να το αναπαράγουνΤην ίδια στιγμή βέβαια, άλλοι προσπάθησαν να εξακριβώσουν τί γινόταν, αλλά το κλίμα είχε δημιουργηθεί. Αυτό είναι κάτι το οποίο αξίζει να συζητηθεί ως προς το επίπεδο της διαδικτυακής μας παιδείας, ή και γενικότερα της φύσης των νέων Μέσων. Αλλά παράλληλα αυτό που περισσότερο συναντώ να μεταδίδεται και να με προβληματίζει είναι ο ναρκισσισμός των χρηστών, όταν διακονούν τις απόψεις τους. (περισσότερα…)

Πηγή: http://www.psomiadisfriends.gr

Έγραφα χθες για την ιστοσελίδα «Φίλοι του Ψωμιάδη» κι έλεγα ουσιαστικά ότι ένα προεκλογικό site δε μπορεί να είναι ανώνυμο, εκτός κι αν πίσω του βρίσκεται μια επαγγελματική εταιρεία διαφήμισης ή δημοσίων σχέσεων, που κι αυτό πρέπει να είναι ευδιάκριτο. Σε αντίθετη περίπτωση, για λόγους δεοντολογίας θα πρέπει οι διαχειριστές των δικτυακών τόπων να αναφέρουν τα ονόματα και τη σχέση που έχουν με τον υποψήφιο. Στην αλλοδαπή, η πρακτική αυτή ονομάζεται disclosure. Απ’ όσο γνωρίζω, ένας τουλάχιστον άνθρωπος στην Ελλάδα, το κάνει πράξη, κι είναι ο Παναγιώτης Βρυώνης, σύμβουλος του Πρωθυπουργού σε θέματα Διαδικτύου, ο οποίος με κάθε αφορμή σπεύδει να αποσαφηνίζει την επαγγελματική ή άλλη σχέση που έχει με το αντικείμενό της κριτικής του. Αυτό λέγεται διαφάνεια κι υπευθυνότητα. Για ‘μένα ένας πολιτικός που υποστηρίζεται από ανώνυμους χρήστες, με ανυπόγραφα μπλογκ, κάλλιστα μπορεί να χρησιμοποιεί αυτή την πρακτική και για αρνητικούς σκοπούς. Ο ίδιος ο πολιτικός θα έπρεπε να ζητά απ’ τους υποστηρικτές του να είναι επώνυμοι.
Οι επονομαζόμενοι λοιπόν «φίλοι του Ψωμιάδη» στη δική μου ανάρτηση απάντησαν στο δικό τους μπλογκ (τη διεύθυνση του δικού μου δεν την έκαναν καν λινκ!), λέγοντας ότι δεν χρησιμοποιούν τα ονόματά τους γιατί δε βρίσκουν λόγο να το κάνουν! Άραγε όταν συζητούν στα καφενεία, όταν πάνε στις συγκεντρώσεις του υποψηφίου, δε λένε το όνομά τους σε όσους συνδιαλλέγονται, δεν εμφανίζουν το πρόσωπό τους; Στο Διαδίκτυο γιατί αποφεύγουν να το κάνουν;
Αν ενδώσουν οι ταγοί μας και οι νέοι υποστηρικτές τους στην αντίληψη του διαδικτύου ως ενός δημόσιου χώρου όπως το γήπεδο, η οχλοκρατία, ή η συγκέντρωση με τις σημαίες χιλιάδων ανωνύμων πιστών, τότε δεν πρέπει να αναμένουμε καμία αναβάθμιση της πολιτικής μας κουλτούρας ή της δημοκρατίας. Ελπίζω ότι αυτό θα το καταλάβουν οι ηγέτες και τα επιτελεία τους και θα αρχίσουν να προτιμούν τη διαφάνεια, την υπευθυνότητα και τη δεοντολογία απ’ τον οπαδισμό και το χαβαλέ του γηπέδου.

Πηγή: http://www.psomiadisfriends.gr

Γνωρίζω όπως οι περισσότεροι τον κ. Ψωμιάδη ως έναν πολιτικό που εμφανίζεται πολύ συχνά στις τηλεοπτικές οθόνες. Δε συμφωνώ μαζί του σε πλήθος θεμάτων, αλλά δεν είναι εδώ αυτό το θέμα μου. Πρόσφατα άρχισαν να με ακολουθούν στο Twitter οι «Φίλοι του Παναγιώτη Ψωμιάδη». Από εκείνο το λογαριασμό οδηγήθηκα στην ομώνυμη ιστοσελίδα http://www.psomiadisfriends.gr και δοκίμασα μια έκπληξη. Απ’ τη φωτογραφία που έχουν επιλέξει οι διαχειριστές της σελίδας, ως τη δομή και το περιεχόμενο, είδα κάτι φρέσκο, με χιούμορ και νεανική αισθητική χωρίς την ξύλινη και παρωχημένη γλώσσα που ξέρουμε. Εδώ είναι ολοφάνερο ότι γίνεται μια προσπάθεια να προσεγγιστεί ο νεαρόκοσμος του διαδικτύου, μ’ έναν τρόπο θεμιτό και αναμενόμενο (το κεντρικό βίντεο είναι απ’ την εκπομπή «ράδιο αρβύλα»). Όμως ψάχνοντας να βρω ποιοί είναι αυτοί οι φίλοι του κ. Ψωμιάδη, δε βρήκα ούτε ένα όνομα, γεγονός που με έκανε καχύποπτο. Γιατί αυτοί οι φίλοι επιλέγουν την ανωνυμία; Μήπως πρόκειται περί ενός διαφημιστικού website που απευθύνεται στους νεότερους ψηφοφόρους; Αν είναι κάτι τέτοιο, τότε πρέπει αυτό να αναφέρεται ξεκάθαρα στη σελίδα, ειδάλλως πρόκειται περί αντιδεοντολογικής πρακτικής. Αν δεν είναι, αν δηλαδή οι διαχειριστές της σελίδας δεν είναι υπάλληλοι διαφημιστικής εταιρείας ή εταιρείας δημόσιων σχέσεων ή δεν εργάζονται για τον υποψήφιο περιφερειάρχη, τότε πρέπει επίσης να το δηλώσουν. Στο διαδίκτυο δεν καταθέτουμε την ταυτότητά μας, αλλά όταν διεκδικούμε δημόσιο ή άλλο αξίωμα, οφείλουμε στην κοινωνία να είμαστε διαφανείς και καθαροί. Το να δημιουργούμε εντυπώσεις στο Διαδίκτυο είναι κάτι εύκολο, αλλά τελικά έχει το αντίθετο αποτέλεσμα όταν επιχειρούμε να εξαπατήσουμε τους χρήστες. Γι’ αυτο προτείνω στους ανθρώπους αυτούς να αναγράψουν στην σελίδα τους ποιοί είναι και τί σχέση έχουν με τον υποψήφιο. Είναι θέμα δεοντολογίας και ηθικής τάξης πολύ σοβαρό. Επαναλαμβάνω ότι στο διαδίκτυο, εμείς καθορίζουμε τα πράγματα. Πριν παγιωθούν στρεβλές κι ανοίκειες πρακτικές, καλό είναι επιτέλους να εφαρμόσουμε τη δεοντολογία.