Επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ πολλοί μιλούσαν για «ΣΥΡΙΖΑ channel». Πόσο δίκιο είχαν; Μια έρευνα του Ινστιτούτου Reuters σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, έρχεται να επιβεβαιώσει την εικόνα αυτή. Το κοινό της ΕΡΤ την περίοδο της διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ με τους ΑΝΕΛ ήταν κατά βάση ηλικιωμένο, προτιμούσε την τηλεόραση παρά το διαδίκτυο, κι είχε ξεκάθαρα αριστερή ιδεολογία. Κι η συνολική εμπιστοσύνη στην ΕΡΤ; Σταθερά χαμηλή. Άραγε πώς μπορεί αυτό ν’ αλλάξει;

Με κάθε κυβερνητική αλλαγή παρουσιάζεται στην ΕΡΤ μια ακόμα ευκαιρία να σταθεί αντάξια του δημόσιου ρόλου της, ν’ αλλάξει και να γίνει ένας σοβαρός διαδικτυακός και ραδιοτηλεοπτικός οργανισμός που σέβεται τα λεφτά των φορολογούμενων κι υπηρετεί την ενημέρωση και την ψυχαγωγία με τρόπο διαφανή, ανοιχτό και ανεξάρτητο. Το 2015 ήταν μια ακόμα τέτοια ευκαιρία. Όπως ήταν και το λανθασμένο της κλείσιμο το 2013. Όταν τον Ιανουάριο του 2015 σχηματίστηκε η νέα κυβέρνηση με τον ΣΥΡΙΖΑ στον κορμό της, κι εταίρο τους ΑΝΕΛ, πραγματοποιήθηκε άμεσα η προεκλογική υπόσχεση να κλείσει η ΝΕΡΙΤ που βρισκόταν σε λειτουργία ως τότε, και ν’ ανοίξει πανηγυρικά η ΕΡΤ, να επαναπροσληφθεί όλο το προσωπικό και να γίνει «ολική επαναφορά». 

Οι προσδοκίες του νέου ξεκινήματος αποτυπώνονταν τότε στα παχιά λόγια, στις τελετές «μνήμης των θυμάτων του μαύρου» κι αναλήψεως καθηκόντων των νέων επικεφαλής. Καθώς όμως περνούσαν οι μήνες, αποδεικνυόταν ότι στην ΕΡΤ δε θα άλλαζε τίποτα, κι ότι πράγματι όλα θα γίνονταν «όπως παλιά». Με τις χειρότερες πρακτικές του παρελθόντος μάλιστα να βγαίνουν ξανά στην επιφάνεια με ένταση. Αν θέλει κάποιος να ενημερωθεί για την παράνοια του εχγειρήματος πρέπει οπωσδήποτε να διαβάσει το σπουδαίο βιβλίο Η ΕΡΤ εν τάφω, Πώς η μεγάλη ευκαιρία έγινε εφιάλτης του Σπύρου Κρίμπαλη, που εκδόθηκε πριν από μερικούς μήνες και διανεμήθηκε απ’ την εφημερίδα Το Βήμα.

Δημοσιεύθηκε χθες μια έρευνα του Ινστιτούτου Reuters σε συνεργασία με το πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, που επιχειρεί να καταγράψει το κοινό των δημόσιων μέσων σε 8 Ευρωπαϊκές χώρες, ανάμεσά τους και της χώρας μας. Τα ευρήματα έχουν μεγάλο ενδιαφέρον, καθώς αποτιμούν τη λειτουργία της ΕΡΤ στα χρόνια της διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ, μια λειτουργία που ο ίδιος ο πρώην πρωθυπουργός κ. Αλέξης Τσίπρας παραδέχθηκε ότι δεν ήταν επιτυχημένη. Άλλα σημαίνοντα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ, όπως ο κ. Νίκος Φίλης ήταν λιγότερο επιεική. «Το στοίχημα της ΕΡΤ χάνεται κάθε μέρα» δήλωνε με κάθε ευκαιρία. 

Σταχυολογώ ορισμένα στοιχεία που αναδεικνύει η έρευνα, την οποία μπορεί κανείς να διαβάσει και να κατεβάσει ολόκληρη απ’ αυτό το λινκ, για να δούμε πώς επιβεβαιώνεται η σκληρά μεροληπτική και μονομερής εικόνα που εξέπεμπε η δημόσια ραδιοτηλεόραση και το διαδίκτυο στα χρόνια της κυβέρνησης των ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ. 

  • Η συνολική διείσδυση της ΕΡΤ στο διαδίκτυο (70%) είναι η συγκριτικά μικρότερη όλων, γεγονός που επιβεβαιώνει και το παρακάτω εύρημα της χαμηλής απήχησης της ΕΡΤ στους νέους. Αν συγκρίνουμε την επίδοση αυτή με μιας χώρας ανάλογου πληθυσμού, όπως της Τσεχίας, που έχει 88% διείσδυση, βλέπουμε ότι η υστέρηση είναι σημαντική. Βέβαια, πρέπει να σημειώσουμε ότι και τα έσοδα του δημόσιου Μέσου ανά κάτοικο (17 Ευρώ), είναι επίσης απ’ τα χαμηλότερα. Αν και τα δημόσια μέσα της Ισπανίας των 46 εκατομμυρίων κατοίκων, με το 93% διείσδυσης στο διαδίκτυο, έχουν περίπου ίδια έσοδα ανά κάτοικο (19 Ευρώ).

  • Τα ελληνικά δημόσια μέσα, η ΕΡΤ δηλαδή, έχει μακράν τη συγκριτικά μικρότερη απήχηση στον πληθυσμό εκτός διαδικτύου. Ο ΣΚΑΙ και ο ΑΝΤ1 κρατούσαν τα ηνία της offline ενημέρωσης.

  • Κάτι πολύ πολύ σοβαρό ακόμα. Η ΕΡΤ έχασε κατά κράτος το στοίχημα της ενημέρωσης των νέων ανθρώπων. Στις ηλικίες 18-24 η έτσι κι αλλιώς χαμηλή απήχηση της ΕΡΤ, καταποντίζεται. Εδώ κύρια πηγή ενημέρωσης είναι το Facebook και newsbomb.gr, με 60% και 43% αντίστοιχα. Έπειτα έρχεται το YouTube με 43%, , η τηλεοπτική ΕΡΤ με 23%, και τελευταία η ert.gr με μόλις 13%.
  • Το κοινό της ΕΡΤ ως απ’ το 2016 ως το 2019 αυτοπροσδιοριζόταν ξεκάθαρα στα αριστερά του πολιτικού χάρτη. Το δεξιό κοινό παρακολουθούσε ΣΚΑΙ. Η πόλωση ήταν η πιο ακραία απ’ τις υπόλοιπες 7 χώρες της έρευνας. Καμία άλλη χώρα δεν παρουσιάζει αυτή την διαιρετική εικόνα. Στην Αγγλία, την Φινλανδία και την Ιταλία το κοινό των δημόσιων μέσων βρίσκεται στο κέντρο του πολιτικού χάρτη. Ακολουθούν η Γερμανία και η Γαλλία, με πολύ πιο αριστερόστροφη τάση. Αλλά η εικόνα της Ελλάδας είναι πραγματικά ακραία. Οι αριστεροί έβλεπαν ΕΡΤ και οι δεξιοί ΣΚΑΙ. Αυτό φαίνεται και στο δείκτη εμπιστοσύνης, όπου το αριστερό κοινό δείχνει να εμπιστεύεται πολύ περισσότερο την ΕΡΤ, από ό,τι οι κεντρώοι ή οι δεξιοί. Η μονομέρεια ήταν λοιπόν εύγλωτη, γι’ αυτό και πολλοί μιλούσαν για «ΣΥΡΙΖΑ channel». Μια δημόσια ραδιοτηλεόραση όμως δεν μπορεί να είναι κτήμα καμία πολιτικής τοποθέτησης αποκλειστικά.
  • Στην κλίμακα του λαϊκισμού το κοινό της ΕΡΤ αυτοπροσδιορίζεται ξεκάθαρα στην πλευρά των μη λαϊκιστών, ενώ το κοινό του ΣΚΑΙ βρίσκεται περισσότερο στο κέντρο του άξονα με τάση προς το λαϊκισμό. Κι εδώ πάλι υπάρχει διαφοροποίηση σε σχέση με ό,τι συμβαίνει στις υπόλοιπες χώρες του δείγματος, διότι τα κοινά των εν λόγω χωρών κινούνται περισσότερο στο κέντρο και δεν φαίνεται να αυτοπροσδιορίζονται ούτε καθαρά λαϊκιστικά αλλά ούτε και μη λαϊκιστικά. Η ερμηνεία που δίνουν οι ερευνητές είναι ότι οι δημόσιοι οργανισμοί των χωρών αυτών προσπαθούν να γεφυρώσουν το χάσμα μεταξύ των λαϊκιστων και των μη λαϊκιστών. 
  • Δυστυχώς, στην έρευνα δε δίνονται στοιχεία για το εκπαιδευτικό επίπεδο του Ελληνικού κοινού, οπότε δε μπορούμε να πούμε κάτι επ’ αυτού. Η έρευνα πάντως δείχνει ότι το κοινό των δημόσιων μέσων στις υπόλοιπες 7 Ευρωπαϊκές χώρες είναι υψηλότερου μορφωτικού επιπέδου.

Ποιά είναι λοιπόν η μεγάλη εικόνα της ΕΡΤ στα χρόνια των ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ; Οι πολίτες δεν εμπιστεύονταν τα δημόσια μέσα. Ο δείκτης εμπιστοσύνης στο δημόσιο οργανισμό συνολικά είναι ο χαμηλότερος. Οι πολίτες που προτιμούσαν τα δημόσια μέσα, έπαιρναν κυρίως την ενημέρωσή τους απ’ την τηλεόραση και το ραδιόφωνο. Οι νέοι πολίτες είχαν την πλάτη γυρισμένη στην ΕΡΤ. Η διείσδυση στο νεανικό κοινό, χωρίς να είναι τραγική, ήταν πολύ μικρή. Οι πολίτες που προτιμούσαν τα δημόσια μέσα είχαν συγκεκριμένη ιδεολογία και κοσμοαντίληψη, πιθανώς και συγκεκριμένη κομματική προτίμηση. Η πολιτική μονομέρεια, η μεροληψία υπέρ της αριστεράς, ήταν μοναδική για δημόσιο μέσο Ευρωπαϊκής χώρας.

Το κοινό της ΕΡΤ στα χρόνια της προηγούμενης κυβέρνησης μας δείχνει τι πρέπει να αλλάξει. Για το αν μπορεί, μένει να δούμε. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να δοθεί πολύ μεγαλύτερο βάρος στα νέα μέσα, για να προσεγγιστούν οι νέοι, πρέπει να εξασφαλιστούν όροι ανεξαρτησίας ώστε να εξαλειφθεί η πολιτική μεροληψία, πρέπει να χτιστεί εκ νέου και σταδιακά μια σχέση εμπιστοσύνης με πολίτες όλων των πολιτικών αποχρώσεων. Η πολιτική και κομματική εργαλειοποίηση της ΕΡΤ, την καταντά ένα αναξιόπιστο, μεροληπτικό και γερασμένο «μαγαζί» που βλέπουν μόνο φανατικοί. Δε μας αξίζει κάτι τέτοιο, πόσο μάλλον που είμαστε όλοι χρηματοδότες του. 

Καθώς η χώρα μας εξακολουθεί να είναι στις πρώτες θέσεις των θυμάτων από τροχαία συμβάντα, και το ραδιόφωνο να έχει μεγάλη επιρροή και διεισδυτικότητα ανάμεσα στους οδηγούς, προτείνω στους παραγωγούς και τους ραδιοφωνικούς σταθμούς να εντάξουν στις εκπομπές και στη ροή τους το μήνυμα της οδικής ασφάλειας.

Τα τροχαία είναι η πρώτη αιτία θανάτου στις ηλικίες 15-24, και στη χώρα μας εξαφανίζουν κάθε χρόνο ένα χωριό 2.000 κατοίκων. Τα τροχαία είναι μια τεράστια πληγή, ψυχολογική, ηθική, κοινωνική και οικονομική. Έχοντας στα χέρια μας ένα τόσο δυνατό μέσο, είναι ύβρις να μην το αξιοποιούμε.

Σε πρώτη φάση μπορούν να ευαισθητοποιηθούν οι ραδιοφωνικοί παραγωγοί, να συνειδητοποιήσουν πόσο μεγάλο θέμα είναι η οδική ασφάλεια, και σταδιακά να την εντάξουν στην αφήγησή τους. Σε δευτερη φάση μπορούν να γίνουν πιο οργανωμένες δράσεις, εκπομπές, συζητήσεις, σποτ, που θα θέτουν το θέμα σε όλες τις βάσεις του.

Αν σας ενδιαφέρει η ιδέα μου επικοινωνήστε μαζί μου να την συζητήσουμε.

manolis[at]andriotakis.gr

Συνηθίζουμε δίπλα απ’ τον χαρακτηρισμό «λαϊκιστής» να τοποθετούμε τη λέξη πολιτικός. Ωστόσο δεν είναι μόνο οι πολιτικοί λαϊκιστές. Το βήμα τους το δίνουν λαϊκιστές δημοσιογράφοι, που είναι άριστοι στο να αναδεικνύουν τoυς λαϊκιστές σε κάθε κλάδο. Ο λαϊκισμός είναι μια φόρμα που ταιριάζει σε κάθε περιεχόμενο. Ο λαϊκιστής δημοσιογράφος είναι η ενσάρκωση του λαϊκισμού, αυτός προετοιμάζει το έδαφος για να γίνει αποδεκτός ο λαϊκιστής πολιτικός. Ο λαϊκιστής δημοσιογράφος στήνει το σκηνικό, κατασκευάζει το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα κυριαρχήσει ο λαϊκισμός. Ο λαϊκιστής δημοσιογράφος γονιμοποιεί τον λαϊκιστή πολιτικό κι εγκαθιδρύει ένα καθεστώς συζήτησης όμοιο μ’ εκείνο του καφενείου. (περισσότερα…)

Αγαπητές φίλες, αγαπητοί φίλοι, σας εύχομαι καλή χρονιά. Για πρώτη ανάρτηση του χρόνου διαλέγω κάτι απ’ το 2010! Την εκπομπή συζήτησης που κάναμε με τον Νίκο Σμυρναίο, την Τετάρτη 29 Δεκεμβρίου 2010, στο φιλόξενο στούντιο του ραδιογαλαξιακού RadioBubble. Ακούστε την εδώ!

Στις 15.00 ακριβώς σήμερα, θα υποδεχτώ τον Νίκο Σμυρναίο στο διαγαλαξιακό ραδιόφωνο RadioBubble. Ο Νίκος Σμυρναίος είναι ένας απ’ τους πιο αξιόλογους έλληνες blogger. Ζει με την οικογένειά του στην Τουλούζη κι εργάζεται ως λέκτορας στο πανεπιστήμιο. Πεδίο του τα Νέα Μέσα, το Διαδίκτυο, η δημοσιογραφία, η πολιτική. Ακούστε τη συνέντευξη, θα έχει σίγουρα μεγάλο ενδιαφέρον.

Χθες βρέθηκα στην Ιπποκράτους 146, στο καφέ του radiobubble. Πήγα εκεί για τις ανάγκες ενός ντοκιμαντέρ που ετοιμάζω (για το Twitter), για το οποίο θα κάνω σχετική ανάρτηση εν καιρώ. Πιο συγκεκριμένα πήγα για να καταγράψω τον GreekGayLolita ή αλλιώς Πάνο Μιχαήλ, να κάνει την εκπομπή του «μελοdramaREMIX» καθώς και να μιλήσω με τον ιδιοκτήτη του radiobubble, ο οποίος είναι πολύ ενεργός στο Twitter. Το radiobubble εκτός από καφέ είναι το πιο γνωστό ίσως ελληνικό (και διαγαλαξιακό όπως το λένε) ραδιόφωνο του Διαδικτύου. Κάποιος μου είπε ότι είναι κάτι σαν ένα «τουϊτεροκαφενείο». Μέχρι χθες είχα ακούσει αρκετές εκπομπές του, και τις είχα ευχαριστηθεί, αλλά δεν είχα ιδέα πόσο ωραίο ήταν το κλίμα στο στούντιο και τα γραφεία του. Το radiobubble εσχάτως μετακόμισε απ’ το Παγκράτι στην Ιπποκράτους, κι από γραφείο έγινε στούντιο και καφέ μπαρ. Το υβριδικό Μέσο radiobubble ανήκει στο δημοσιογράφο Αποστόλη Καπαρουδάκη (@o_kanalarxhs) και την οικογένειά του (@kaloutsiki και υιός). Για τη λειτουργία του βοηθούν φίλοι και γνωστοί, που επιμένουν να δοκιμάζουν διαφορετικούς τρόπους δράσης και μοιράσματος της εμπειρίας του συναθροίζεσθαι. (περισσότερα…)