Κατηγορία: Διάλογοι


Τον τελευταίο καιρό σε διάφορες δημόσιες εκδηλώσεις που με καλούν και πηγαίνω είτε ως ομιλητής είτε ως μέρος του κοινού, σκέφτομαι τα ίδια πράγματα συνεχώς. Οι περισσότεροι άνθρωποι που παίρνουν ένα μικρόφωνο στο χέρι μιλούν για ένα ζοφερό παρόν, κι ένα ζοφερό μέλλον, σε αναλύσεις που περνούν μέσα από ερμηνείες του παρελθόντος. Έχω ακούσει πάρα πολλές ερμηνείες, και σίγουρα αρκετές απ’ αυτές είναι λογικές και σωστές. Άλλες πάλι είναι εντελώς παράλογες. Κάποιες πολύ λογικές ερμηνείες ακούγονται από ανθρώπους με πολύ συντηρητικές ιδεολογίες, ενώ κάποιες πολύ παράλογες ερμηνείες ακούγονται από ανθρώπους με πολύ προοδευτικές ιδεολογίες. Επίσης συνεχίζω να ακούω προβλέψεις όλο και πιο ζοφερές. Αυτό που σπάνια ακούω ωστόσο είναι προτάσεις. Και δεν αναφέρομαι μόνο στη μεγάλη εικόνα, γιατί εκεί ακούγονται κάποιες σποραδικές προτάσεις οι οποίες όμως πνίγονται στη γενικευμένη σύγχιση. Μιλάω και για ατομικό ή τοπικό επίπεδο. Μοιάζει σαν να υπάρχει τρομερή ανάγκη στο δημόσιο χώρο όλοι να δικαιολογήσουν την παρουσία ή τις ιδέες τους. Όμως όταν έρχεται η ώρα να αποφασίσουμε τι πρέπει να γίνει πρακτικά, εκεί ο καθένας περιχαρακώνεται στο σύμπαν του κι οδηγούμαστε σ’ ένα ακόμα αδιέξοδο. Ξαφνικά δεν έχει καμία σημασία η ατομική ευθύνη κι όλα τα δεινά μας φορτώνονται στους εξουσιαστές, στις μυστικές λέσχες, στους αμερικανούς κ.λπ. Συχνά σηκώνεται κάποιος απ’ το ακροατήριο κι αμφισβητεί τα πάντα, θέτοντας το όποιο ζήτημα σ’ ένα ταξικό, ή μεταφυσικό επίπεδο, και η συζήτηση τελειώνει. Αρχίζω να πιστεύω ότι οι άνθρωποι πηγαίνουν σήμερα στις δημόσιες συζητήσεις μόνο και μόνο για να εκφράσουν το συναίσθημά τους χωρίς να τους ενδιαφέρει ο συνομιλητής, το θέμα ή οι πιθανές λύσεις του. Λες κι όλες οι συζητήσεις έχουν μόνο θεωρητική αξία. Μάλλον οι περισσότεροι συμμετέχουν στις συζητήσεις για να επιβεβαιώσουν τους εαυτούς και τις ιδέες τους, παρά για να συνομιλήσουν, να αμφισβητήσουν, να συνεργαστούν στη βάση συγκεκριμένων προτάσεων. Οι περισσότεροι πηγαίνουν με τη διάθεση της ρήξης και της αντιπαράθεσης παρά της σύνθεσης και της γόνιμης συζήτησης. Το κλίμα στις δημόσιες συζητήσεις είναι σχεδόν πολεμικό και καταλήγει στο άνοιγμα ενός νέου κύκλου κουβέντας που δε θα έχει κανένα επίσης αποτέλεσμα. Όλοι φεύγουν απ’ τις συζητήσεις το ίδιο μουδιασμένοι με πριν. Ενώ κάποιοι εκτωνόνονται, οι περισσότεροι τελικά μένουν με το πρόβλημα στα χέρια χωρίς να ξέρουν τι να το κάνουν. (περισσότερα…)

Αγαπητές φίλες, αγαπητοί φίλοι, σας εύχομαι καλή χρονιά. Για πρώτη ανάρτηση του χρόνου διαλέγω κάτι απ’ το 2010! Την εκπομπή συζήτησης που κάναμε με τον Νίκο Σμυρναίο, την Τετάρτη 29 Δεκεμβρίου 2010, στο φιλόξενο στούντιο του ραδιογαλαξιακού RadioBubble. Ακούστε την εδώ!

Σ’ ένα πρόσφατο άρθρο του στο περιοδικό New Yorker, ο συγγραφέας Malcolm Gladwell, έκανε δριμεία κριτική στους ευαγγελιστές των social media. Ουσιαστικά, ο συγγραφέας είπε ότι ο ακτιβισμός στα social media είναι αναποτελεσματικός. Μ’ άλλα λόγια, κατά τον Gladwell, αυτό που γίνεται στα social media δεν είναι καν ακτιβισμός, αλλά μια μορφή συμμετοχής των χρηστών σε κάποιες δημόσιες εκδηλώσεις στήριξης και διαμαρτυρίας διάφορων τάσεων. Η επιχειρηματολογία του βασίζεται στη διάκριση των όρων ακτιβισμός και social media.

Απ’ τη μια ο ακτιβισμός είναι μια υψηλού ρίσκου δράση, απαιτεί ισχυρούς δεσμούς μεταξύ των συμμετεχόντων, μια ιεραρχική δομή οργάνωσης και πραγματικές θυσίες απ’ την πλευρά των πολιτών, ενώ απ’ την άλλη τα social media αφορούν σε χαμηλού ρίσκου δραστηριοποίηση, δημιουργούν χαλαρούς δεσμούς μεταξύ των χρηστών, βασίζονται σε δίκτυα κι όχι ιεραρχίες, ενώ δεν αξιώνουν πραγματικές θυσίες, μερικά κλικ μπορούν να είναι αρκετά.
Ως διάκριση όρων, το σχήμα του Gladwell γενικά με βρίσκει σύμφωνο. (περισσότερα…)