Με μια ευρείας έκτασης καμπάνια επανήλθε η ένωση εταρειών υπαίθριας διαφήμισης ΕΡΜΗΣ. Αυτή τη φορά εγκατέλειψε το μαύρο, μακάβριο χρώμα, και τις απειλές για απώλεια 20.000 θέσεων εργασίας, ή κατά της αφισορύπανσης (!) και προσανατολίστηκε σε εκβιαστικά διλήμματα άλλου είδους. Οι αφίσες τώρα είναι πολύχρωμες και σύγχρονης αισθητικής. Μια απ’ αυτές αναφέρει: Η νόμιμη υπαίθρια διαφήμιση στηρίζει οικονομικά τη γειτονιά σας ενώ σε μια σειρά άλλων διαβάζουμε: Εδώ δε ξηλώνονται μόνο αφίσες! Αλλά και η παιδική χαρά῾ (στη θέση της τελευταίας φράσης, ανάλογα και με την εικόνα, εμφανίζονται οι λέξεις κοινωνικότητα (εικόνα με παγκάκι), φροντίδα ηλικιωμένων (πιεσόμετρο) κ.λπ.).

Είναι σαφές ότι οι επιχειρήσεις της υπαίθριας διαφήμισης βλέπουν την πίτα τους να μικραίνει απελπιστικά και αντιδρούν σπασμωδικά απευθυνόμενες στους πολίτες. Γνωρίζουν τη δύναμη που κρατούν στα χέρια τους και απλά τη χρησιμοποιούν ΥΠΕΡ τους για να νομιμοποιήσουν τις αυθεραισίες τους. Ωστόσο, σύμφωνα με τους νόμους, οι νόμιμες πινακίδες είναι ελάχιστες. Οι περισσότερες απ’ αυτές τις αφίσες υπεράσπισης εμφανίζονται σε στέγαστρα στάσεων λεωφορείων, όπου τα κάθετα προς το δρόμο πλαίσια, είναι επίσης παράνομα. Το αν και πως στηρίζει η υπαίθρια διαφήμιση τα δημοτικά έργα είναι κάτι που πρέπει να αποδειχθεί αφού γίνουν έλεγχοι του ΣΔΟΕ. Σε κάθε περίπτωση, αυτό που δε μπορούμε να παραβλέψουμε είναι ότι τα έσοδα του Δήμου απ’ την υπαίθρια διαφήμιση είναι παράνομα. Και γιατί είναι παράνομα; Γιατί οι διαφημιστικές πινακίδες αποσπούν την προσοχή των οδηγών και συνιστούν παρόδια εμπόδια. Μέχρι σήμερα οι διαφημιστικές πινακίδες στοιχίζουν τη ζωή 10 συνανθρώπων μας το χρόνο, ενώ ευθύνονται για 300 ατυχήματα ετησίως. Καταλαβαίνω ότι κάποιοι άνθρωποι θα χάσουν τη δουλειά τους, κι ότι κάποιοι άλλοι θα σταματήσουν να βγάζουν υπερκέρδη απ’ την υπαίθρια διαφήμιση. Όμως η οδική ασφάλεια και η ανθρώπινη ζωή είναι πιο σημαντική απ’ αυτά τα κέρδη.

*Διαβάστε στο Πρόχειρο Τετράδιο του Παναγιώτη Παπαχατζή μια καίρια απάντηση στα επιχειρήματα της ένωσης ΕΡΜΗΣ.

Καθώς το Υπουργείο Υποδομών έχει σε εξέλιξη μια μεγάλη επιχείρηση αποξήλωσης των παράνομων διαφημιστικών πινακίδων, κάποιες επιχειρήσεις αδράχνουν την ευκαιρία να διαφημιστούν στο παράνομο και απαξιωμένο μέσο της υπαίθριας διαφήμισης. Τα διαδικτυακά καζίνο έχουν επωφεληθεί απ’ αυτή την εξέλιξη κι έχουν κατακλύσει τις παράνομες πινακίδες. Οι δημόσιοι χώροι μας έχουν γεμίσει από διαφημίσεις τζόγου… Το σλόγκαν ενός συγκεκριμένου καζίνο (η νομιμότητα των οποίου συζητείται) είναι «Παίξε όπως είσαι». Μέχρι χθες την καμπάνια αυτή συνόδευαν εικόνες μαφιόζων, ανδρών με μαυρισμένο το μάτι, ανδρών με τατουάζ, νοικοκυρών κ.λπ. Από χθες το σλόγκαν «Παίξε όπως είσαι» υποστηρίζεται και απ’ την πορνοστάρ Τζούλια Αλεξανδράτου. Η σημειολογία της επιλογής αυτού του προσώπου να διαφημίσει τυχερά παιχνίδια αμφίβολης νομιμότητας σε παράνομα μέσα, είναι νομίζω προφανής. Εδώ έχουμε σε πρώτο πλάνο την Ελλάδα της αρπαχτής, της αδιαφορίας προς τους Νόμους, την Ελλάδα του κυνισμού, της εκπόρνευσης και του εκχυδαϊσμού καθετί ανθρώπινου κι ωραίου, την Ελλάδα της νοσηρότητας και της βρωμιάς, του τσαμπουκά και του «δε βαριέσαι», την Ελλάδα του «όλα αγοράζονται» και «όλα πουλιούνται». Πρόκειται βέβαια για την ίδια γυναίκα που ποζάρει αυτό το μήνα στο ΝΙΤΡΟ ολόγυμνη να κρύβει το φύλο της με μια δεσμίδα από χαρτονομίσματα των εκατό ευρω, για την ίδια που δίνει συνεντεύξεις στη Στεφανίδου, στον Αναστασιάδη, κι έχει στασίδι στα ρεπορτάζ του STAR και των μεσημεριανών εκπομπών. Αυτή η ακλόνητη Ελλάδα, η υπερήφανη φυλή που δεν αναγνωρίζει νόμους, κρατικούς, ηθικούς ή απλά ανθρώπινους, αυτή η Ελλάδα που αντιστέκεται κι επιμένει να αναπαράγει ό,τι χαμερπές κι ηλίθιο μόνο και μόνο για βγαίνει το άτιμο το μεροκάματο. Κι απ’ την άλλη οι πολλοί, οι βουβοί καταναλωτές της ασχήμιας και της ντροπής, οι συνένοχοι που δεν μιλάνε, που έχουν μάθει απλά να μειδιούν ή να βρίζουν τους πάντες και τα πάντα.

Σ’ αυτή την παράνομη διαφημιστική πινακίδα συμπυκνώνεται το συλλογικό μας αδιέξοδο. Μια πορνοστάρ διαφημίζει αμφίβολης νομιμότητας τζόγο σε αναμφίβολα παράνομα μέσα, βάζοντας σε κίνδυνο τη ζωή όλων μας. Ο δημόσιος χώρος μας, πλέον της ανήκει. Αυτή τώρα μας διαπαιδαγωγεί, αυτή μας πηγαίνει στη δουλειά και στη διασκέδαση, αυτή μας συνοδεύει στις χαρές και στις λύπες μας (*η εικονιζόμενη παράνομη πινακίδα βρίσκεται ακριβώς απέναντι από νεκροταφείο). Και δε μπορούμε να την αποφύγουμε. Περνάμε από μπροστά της καθημερινά κι εκείνη μας κοιτάζει με το άδειο γυάλινο βλέμμα της, και το δήθεν αινιγματικό χαμόγελο που υπόσχεται πολλά. Το βλέμμα της βλακείας, της απληστίας, ή απλά του θανάτου;

Τα παιδιά τώρα αυτού του τόπου, ο ανθός της αθωότητας και της ελπίδας υποτίθεται, έρχονται κι αυτά αντιμέτωποι μαζί της, καταλαβαίνοντας ότι η Τζούλια είναι μια θεά, ίσως η θεά του συλλογικού μας φαντασιακού, εκείνη που μας λέει «εκπορνεύσου για να ευημερίσεις», ή ίσως η θεά της ηθικής και οντολογικής κατρακύλας μας. «Παίξε…όπως είσαι!, μάς λέει, χωρίς ενοχές, χωρίς περισπασμούς και δισταγμούς. Χωρίς ηθικούς, νομικούς, ή άλλους φραγμούς. Παίξε όπως είσαι, παίξε όπως κι εγώ. Τι κι αν η πινακίδα πάνω στην οποία διαφημίζομαι είναι παράνομη, τι κι αν συνιστά κίνδυνο για τη ζωή των περαστικών και των οδηγών. Τι κι αν σκοτώνονται άνθρωποι εδώ πάνω. Εδώ είναι ζούγκλα και δεν υπάρχουν κανόνες. Επιβιώνει μόνο ο δυνατός, εκείνος δηλαδή που έχει τα λεφτά».

Πότε αποφασίσαμε ως κοινωνία ότι θέλουμε οι δρόμοι μας να κατακλύζονται παρανόμως απ’ το πορτρέτο μιας πορνοστάρ; Ποιά κοινωνική συναίνεση επιτρέπει σ’ αυτούς τους ανθρώπους να εκμεταλλεύονται την ανοχή όλων μας και να ανάγουν ό,τι φθηνότερο σε ωραίο, ηθικός και αισθητικό; Αυτό είναι το μήνυμα που εκπέμπει η φιλελεύθερη κοινωνία στους πολίτες της στους δρόμους; Μήπως πρέπει να επανεξετάσουμε πολλά πράγματα πριν κάνουμε τα όποια επόμενα βήματά μας ως κοινωνία; Πού θα οδηγήσει όλος αυτός ο έκδηλος κυνισμός και αμοραλισμός μας; Αυτή είναι η ελληνική κοινωνία; Ένας τόπος που επιβραβεύει τους παράνομους; Αυτή είναι η Ελλάδα, μια χώρα εκπορνευτών και εκπορνευόμενων; Μια χώρα που εγκαταλείπει το δημόσιο χώρο της στη Τζούλια, στους ιδιοκτήτες τζογοκαταστημάτων και παράνομων διαφημιστικών πινακίδων και σε Δημάρχους που βγάζουν κέρδος απ’ όλα αυτά;