Συντάκτης: Manolis Andriotakis

Είμαι φανατικός καταναλωτής προϊόντων Μέσων Ενημέρωσης. Διαβάζω εφημερίδες και περιοδικά αδιαλείπτως από το σχολείο και θεωρώ τον Τύπο ένα τεράστιο επίτευγμα του πολιτισμού. Όμως δεν είμαι ιδιαίτερα ικανοποιημένος απ’ την ποιότητα και το περιεχόμενό του. Ιδιαίτερα σ’ αυτή την κρίσιμη ιστορική στιγμή, πιστεύω ότι τα Μέσα μπορούν να παίξουν ένα ρόλο χειραφέτησης και διευκόλυνσης των ανθρώπων να βελτιώσουν τις συνθήκες της ζωής σ’ ολόκληρο τον πλανήτη. Γύρω μας υπάρχει τόση αφθονία, αλλά και τόση ανισότητα κι ένδεια, που μια δύναμη όπως ο Τύπος, θα μπορούσε να συμβάλει καθοριστικά στη λύση των παγκόσμιων προβλημάτων, στην ευημερία και στην αυτοπραγμάτωση όλων των ανθρώπων.

the-newsΧθες τελείωσα το αριστουργηματικό βιβλίο του Alain de Botton, The News, a user’s manual (Penguin) και συνειδητοποίησα πόσο πίσω είναι η συζήτηση για τα media στη χώρα μας. Ομολογώ ότι όσες φορές επιλέγω ν’ ανοίξω τη συζήτηση νιώθω μεγάλη μοναξιά. Σε δύο βιβλία μου, την «πέμπτη εξουσία» και το «ειδήσεις απ’ το δικό σου δωμάτιο», τα Μέσα κι η δημοσιογραφία καταλαμβάνουν κεντρική θέση στην ανάλυση. Δυστυχώς, κανένα απ’ τα δύο δεν προκάλεσε τη συζήτηση που ήλπιζα. Ο σκοπός της ανάρτησης όμως δεν είναι να παραπονεθώ. Σ’ αυτό το καθεστώς θορύβου και σκληρού ανταγωνισμού, χρειάζεσαι μεγάλη επιμονή για να θέσεις ζητήματα στην ατζέντα. Οι ιεραρχήσεις είναι αμείλικτες με θέματα δεύτερης προτεραιότητας. Σε κάθε περίπτωση, κι επειδή παρακολουθώ από πολύ στενά τις συζητήσεις που γίνονται στη Δύση για τα Μέσα και τη δημοσιογραφία, εξακολουθώ να καταλήγω στο συμπέρασμα ότι στην Ελλάδα προτιμάμε να μη συζητάμε και κατ’ επέκταση να μη σκεφτόμαστε εναλλακτικούς δρόμους.

Εδώ τα Μέσα συνεχίζουν να ενημερώνουν και να ψυχαγωγούν με τον παραδοσιακό τους τρόπο, επιδεικνύοντας αλλεργία στους μετασχηματισμούς. Οι αλλαγές στο τοπίο σχετίζονται με την οικονομική κρίση και την αυξανόμενη διείσδυση του Διαδικτύου, αλλά δε δείχνουν να εμπεδώνονται στη βάση ενός νέου παραδείγματος. Κυρίως παρατηρούνται αντιδράσεις, παρά θετικές δράσεις. Μ’ αυτή την έννοια, οι περισσότεροι από εμάς, εκφράζουμε τί δε μας ικανοποιεί στα σημερινά Μέσα, και σπάνια μιλάμε για αυτά που θα θέλαμε να υλοποιηθούν. Αν σας ενδιαφέρει να ξεκινήσουμε μια συζήτηση για τα Μέσα, αφήστε ένα σχόλιο, για να την οργανώσουμε στο GarageTV.

 

Δεν αρκεί να είμαστε θετικοί για να φέρουμε θετικές αλλαγές. Χρειαζόμαστε γνώση κι ενσυναίσθηση. Ο εξτρεμισμός, και πολλά παράγωγά του με κύριο τον εθνικισμό, ηττήθηκε κατά κράτος τον προηγούμενο αιώνα, αφού προκάλεσε εκατόμβες θυμάτων. Αυτό το απλό μήνυμα, που δε χωράει αμφισβήτηση, πρέπει να διαδοθεί στην κοινωνία, και κυρίως στους νέους, για να μην επαναληφθεί.

TheWall_157Pyxurz

Μόνο πολιτικά και κοινωνικά, στο πεδίο των ιδεών και των πράξεων μπορεί να νικηθεί η εκτρωματική ιδεολογία των βίαιων κι αντιδημοκρατικών άκρων. Ο συμψηφισμός, η λογική του «και τώρα θυσιάζονται άνθρωποι στο βωμό της κρίσης» είναι εντελώς άστοχος καθώς σήμερα υπάρχει η δυνατότητα έκφρασης κι επιλογής. Σίγουρα η δημοκρατία έχει προβλήματα, αλλά δεν είναι λύση να την καταργήσουμε, όπως διατείνεται ο εξτρεμισμός. Καταλύοντας τη δημοκρατία, καταλύεις την ύπαρξή σου ως πολίτη και γίνεσαι υπήκοος. (περισσότερα…)

Η κάλπη, εκτός των πολλών καλών που κάνει, να εκπροσωπεί και να εκδημοκρατίζει δηλαδή, κάνει και κάτι άλλο πολύ σημαντικό: δίνει ψυχική διέξοδο στους πολίτες. Άνθρωποι που δεν έχουν καμμία ευκαιρία να εκφραστούν δημόσια και ν’ ακουστούν οι αγωνίες τους, αλλά και κάποιοι ελάχιστοι, που είναι ευχαριστημένοι με τη δημόσια έκφρασή τους, πηγαίνουν στην κάλπη για να ψηφίσουν όχι μόνο με τη λογική, αλλά και με το συναίσθημά τους. Το ιδανικό θα ήταν αυτά τα δύο να βρίσκονται σε ισορροπία, αλλά δυστυχώς δε δίνονται επαρκείς κι ευρείες ευκαιρίες συμμετοχής των πολιτών στη δημόσια σφαίρα. Έτσι είναι σχεδόν αναπόδραστο, τα συναισθήματα να υποχωρούν έναντι της λογικής. Σ’ ένα τέτοιο περιβάλλον, που η λογική βρίσκεται σε άμυνα και το συναίσθημα κανοναρχεί, η κάλπη προσφέρει μια πρώτης τάξης ευκαιρία για να εκδηλωθούν όλες οι τάσεις, ακόμα κι οι πιο ανισόρροπες. Οι κάλπες γίνονται μια θεατρική σκηνή, ένας καμβάς, μια πλατφόρμα όπου κάθε ενήλικος πολίτης έχει τη δυνατότητα να πει «είμαι εδώ». Και μάλιστα ανώνυμα, δηλαδή εντελώς απελευθερωμένα. Είναι μια ενέργεια αυτοέκφρασης που μοιάζει πολύ με το τάγκινγκ, την υπογραφή με σπρέι στους τοίχους της πόλης.

tagias

Μ’ αυτή την έννοια, τα κόμματα κι οι υποψήφιοί τους, επενδύουν όχι μόνο στις θέσεις και στα ιδεολογικά τους χαρακτηριστικά, αλλά και στη συναισθηματική κι εκφραστική διέξοδο των πολιτών που είναι κι αυτή δεδομένη. Μ’ άλλα λόγια βοηθούν την εκτόνωση της βαλβίδας αποσυμπίεσης που ενεργοποιεί περιοδικά η μαζική κοινωνία ώστε να εξασφαλίζει ένα βαθμό ελάχιστης δημόσιας έκφρασης των πολιτών. Εδώ κατ’ επέκταση, κάποιος θα ψηφίσει για να εκφράσει την οργή και το θυμό του, άλλος το παράπονό του, άλλος την ταύτισή του μ’ ένα δημιουργικό πρόσωπο κι άλλος θα σπάσει απλά πλάκα. Άλλος θα επιλέξει να μη συμμετάσχει διότι έχει αντιληφθεί την «απάτη», και θα πει ότι δεν του αρκεί μια κάλπη, ή απλά θα αδιαφορήσει. (περισσότερα…)