Follow @andriotakis

Όταν ξεκίνησα να κάνω συνεντεύξεις για το βιβλίο, με τους ανθρώπους απ’ τις 7 διαφορετικές χώρες που επισκέφθηκα, πίστευα ότι ο κόσμος μεταμορφωνόταν σ’ ένα τεράστιο εμπορικό κέντρο αμερικανικής κουλτούρας, αλλά δόξα τω Θεό, δεν ήταν έτσι. Στην Κίνα, τη Ρωσία και τη Δανία τα πράγματα είναι ακόμα πολύ πιο διαφορετικά. Oliver James.

Ο Oliver James δεν είναι ένας συνηθισμένος ψυχολόγος. Εδώ και χρόνια προσπαθεί να κοινωνήσει τις ιδέες και τις έρευνές του με πλείστους τρόπους. Έχει αρθρογραφήσει σε δεκάδες περιοδικά και εφημερίδες, έχει γράψει έξι βιβλία, έχει διατελέσει ραδιοφωνικός και τηλεοπτικός παραγωγός, έχει κάνει δικά του ντοκιμαντέρ. Ο James γεννήθηκε το 1953, σπούδασε κοινωνική ανθρωπολογία και κλινική ψυχολογία, κι απ’ το 1988 ξεκίνησε να εργάζεται πάνω σε διάφορα τηλεοπτικά σχέδια. Έκτοτε, χρησιμοποιεί τα Μέσα προκειμένου να καταστήσει σαφές ότι «τα πλούτη δεν φέρνουν την ευτυχία», κι ότι η φιλελευθεροποίηση των αγορών έχει επιφέρει καταστροφικές συνέπειες στον ψυχισμό των ατόμων και των κοινοτήτων.

 Η δουλειά του James στα ΜΜΕ υποστηρίχθηκε απ’ τους μεγάλους ραδιοτηλεοπτικούς σταθμούς της Μεγάλης Βρετανίας, οι οποίοι είδαν απ’ τα μέσα της δεκαετίας του ’80 κιόλας, ένα αυξανόμενο ενδιαφέρον των πολιτών για την ψυχολογία, το οποίο βέβαια παράχθηκε από μια ραγδαία επιδείνωση της ψυχικής υγείας του πληθυσμού. Την ίδια ώρα που οι Άγγλοι γίνονταν πιο πλούσιοι, και το ΑΕΠ τους συνέχιζε την σταθερή ανοδική του πορεία, οι διαγνωσμένες ψυχικές ασθένειες πληθύνονταν αναλογικά. Στο παρθενικό του βιβλίο «Η Βρετανία στο ντιβάνι» ο James μίλησε για πρώτη φορά περί «εγωϊστικού καπιταλισμού». Μπορεί η δεκαετία του ’90 να ήταν πραγματικά μια εποχή ευμάρειας, αλλά σε συναισθηματικό επίπεδο ήταν καταστροφική, έγραφε τότε ο συγγραφέας, προτείνοντας μερικούς τρόπους θεραπείας –που περιελάμβαναν βέβαια και ψυχανάλυση ή ψυχοθεραπεία- ώστε να βγει η κοινωνία απ’ το συλλογικό συναισθηματικό αδιέξοδο και την ψυχική αρρώστεια.

 Δέκα χρόνια μετά, ο James γράφει ένα ακόμα πιο σαφές κι εμπεριστατωμένο βιβλίο με τον παράξενο τίτλο Affluenza (Αφθονίτιδα), στο οποίο μιλά για τον Ιό της αφθονίας που έχει προσβάλει το δυτικό κόσμο και τον έχει βυθίσει σε συναισθηματικό εκπεσμό. Έχει μεσολαβήσει το ευπώλητο «Σε γ***ύν – Πώς να επιβιώσεις απ’ την οικογενειακή ζωή» (They F*** You Up: How to Survive Family Life), ένα βιβλίο ενδεικτικό της ζοφερής κατάστασης στα αγγλικά σπίτια, καθώς και μερικά πολύ ενδιαφέροντα ντοκιμαντέρ και σειρές για τη βρετανική τηλεόραση, δουλειές που καθιερώνουν τον James ως ειδικό σε θέματα ψυχικής υγείας. Το Νοέμβριο του 2008 ξεκίνησε μια εβδομαδιαία στήλη στην εφημερίδα Guardian, ενώ το τελευταίο βιβλίο του «Πλήρης άνοια: 24ωρη ολοκληρωμένη φροντίδα για ευημερία μιας ζωής» (Contented Dementia: 24 hour Wraparound Care for Lifetime Wellbeing) κυκλοφόρησε την ίδια περίπου εποχή. (περισσότερα…)

Follow @andriotakis
Είμαι συστηματικός κι ενθουσιώδης αναγνώστης λογοτεχνίας από πολύ μικρή ηλικία. Όσο μεγάλωνα κι εμβάθυνα στον τεράστιο όγκο της βιβλιοπαραγωγής, τόσο πιο εκλεκτικός γινόμουν. Λογικό. Όσο πιο βαθειά ψαρεύεις, τόσο πιο όμορφα πλάσματα συναντάς. Πιο όμορφα, αλλά και πιο σπάνια. Παράλληλα, θες τη γνώση αυτή να τη μοιραστείς με άλλους «μυημένους». Τα μυθιστορήματα που αγάπησες θες ν’ αγαπηθούν κι από άλλους, ενώ καίγεσαι να μάθεις για καινούργιους θησαυρούς, για νέες ανακαλύψεις. Γι’ αυτό, πολύ συχνά, οι άνθρωποι σαν κι εμένα, που αγαπούν τη λογοτεχνία και τα βιβλία, μπαίνουν στον πειρασμό να εργάζονται κοντά σ’ αυτά, και γύρω απ’ αυτά. Άλλοι γίνονται συγγραφείς, άλλοι κριτικοί, άλλοι βιβλιοπώλες, εκδότες, γραφίστες, και πάει λέγοντας. Η βιβλιοφιλία και η φιλαναγνωσία δε μπορούν να γίνουν επάγγελμα, αλλά συντηρούν γύρω τους, διαμέσου των προϊόντων που είναι τα βιβλία, εκατοντάδες και χιλιάδες ανθρώπους.

Στο μυθιστόρημα της Laurence Cosse η βιβλιοφιλία οδηγεί δύο ανθρώπους στη δημιουργία ενός βιβλιοπωλείου που εμπορεύεται μόνο «καλά μυθιστορήματα». Το «Στο καλό μυθιστόρημα», εκδ. Πόλις, μτφρ. Αχιλλέας Κυριακίδης, είναι ένα βιβλίο για τη βιβλιοφιλία, γραμμένο από μια βιβλιόφιλο για βιβλιόφιλους -κι όχι μόνο. Η ανάγνωσή του είναι ιδιαίτερα απολαυστική, καθώς αγγίζει τη μύχια επιθυμία κάθε βιβλιόφιλου συστηματικού αναγνώστη να ιδρύσει το δικό του ιδανικό βιβλιοπωλείο. Η Φραντζέσκα κι ο Ιβάν γίνονται δύο σταυροφόροι του καλού μυθιστορήματος και ξεκινούν μια περιπέτεια που θα αποδείξει ότι το άδολο ενδιαφέρον του βιβλιόφιλου δεν είναι απαραίτητα συμβατό με τα γούστα ή τις διαθέσεις της κοινωνίας. Περνούν δια πυρός και σιδήρου: κατηγορούνται για ελιτισμό, εκλεκτικισμό, κι αντιμετωπίζουν το φθόνο και την καχυποψία των ανταγωνιστών, της αγοράς, των κάθε λογής δυσαρεστημένων. Το βιβλιοπωλείο τους αφού κάνει ένα εντυπωσιακό ξεκίνημα και προσελκύει τους ενθουσιώδεις αναγνώστες λογοτεχνίας να το εμπιστευτούν και να το αγαπήσουν, δέχεται επιθέσεις από ανώνυμους στο Διαδίκτυο και κατασυκοφαντείται.

Το δίδυμο των βιβλιόφιλων μαθαίνει ότι τίποτα σ’ αυτό τον κόσμο δε μπορεί να μείνει ήσυχο, ακόμα κι αν έχει τις πιο αγαθές προθέσεις. Η συγγραφέας δεν τοποθετεί τυχαία την αφήγησή της πάνω σε αστυνομικό καμβά. Πάντα θα βρεθούν κάποιοι που θα αμφισβητήσουν, θα ρίξουν λάσπη, θα λοιδορήσουν, θα διαβάλλουν. Η πορεία ωστόσο, η έξαψη της δημιουργίας, του μοιράσματος των σπάνιων και καλών έργων είναι αυτή που αποζημιώνει όσους έχουν μυηθεί στα μυστικά και τις τέρψεις της ανάγνωσης. Πιστεύω ότι το «Στο καλό μυθιστόρημα» είναι ένα μυθιστόρημα που θα χαρεί κάθε βιβλιόφιλος αλλά θα ερεθίσει κιόλας τη σκέψη με τα πολλά ζητήματα που θέτει. Περιμένω τη γνώμη σας.

Γνωστ. Το κείμενο δεν είναι διαφημιστικό. Δεν έχω καμία οικονομική ή άλλη σχέση με τον εκδοτικό οίκο.